Upały, odwołane lekcje i wynik Abitur
W procesie byłego ucznia z Landau sąd nie uznał liczby opuszczonych zajęć za wystarczającą podstawę do automatycznego podwyższenia ocen. To nie znaczy, że organizacja lekcji nie wpływa na przygotowanie do egzaminu. Spór dotyczył konkretnego sposobu kontroli administracyjnej wyniku.
W szkołach konieczne są odrębne plany pracy w razie upałów, braków kadrowych i sytuacji kryzysowych. W polskim kontekście inne regulacje i harmonogramy przedstawiają zmiany na rok szkolny 2026/2027.
Pierwotna relacja – kontekst z dnia publikacji
Poniższa treść dokumentuje informacje dostępne w dniu 2026-06-19. Wcześniejsze zapowiedzi, wstępne bilanse i dane z tamtego okresu należy odczytywać historycznie. Najnowsze ustalenia przedstawiono powyżej.
W Berlinie, w piątek temperatura może wzrosnąć do 35 stopni Celsjusza, dlatego część uczniów może zakończyć lekcje wcześniej. Niemiecka Służba Meteorologiczna, zapowiedziała kolejny bardzo gorący dzień. W berlińskich szkołach, nie obowiązuje jednak jedna temperatura, po której automatycznie ogłasza się wolne z powodu upału. Decyzję podejmuje dyrekcja szkoły. Dla rodziców pracujących zawodowo, może to oznaczać nagłą potrzebę zapewnienia opieki nad dzieckiem.
Berlin bez stałego progu temperatury
W Berlinie nie ma przepisu, który automatycznie kończy lekcje po przekroczeniu konkretnej temperatury. Administracja edukacyjna wskazuje, że obowiązek szkolny powinien być przestrzegany. Z tego powodu, odwołanie zajęć albo nieobecność na lekcjach ma być wyjątkiem. Zajęcia powinny być najpierw dostosowane do pogody. Dopiero przy dużym upale, dyrekcja może zdecydować o skróceniu dnia szkolnego. W wielu placówkach, przy temperaturach powyżej 33 stopni stosuje się krótsze lekcje albo rezygnację z ostatniej godziny. Temat dotyczy codziennej organizacji pracy w berlińskich szkołach, szczególnie wtedy, gdy prognozy wskazują ponad 30 stopni.
„Tylko jeśli nie jest to możliwe, lekcje mogą wyjątkowo zostać odwołane decyzją dyrekcji szkoły”.
Najważniejsze zasady są ściśle związane z decyzją szkoły, a nie z jedną liczbą na termometrze.
- Nie ma automatycznego wolnego od lekcji po przekroczeniu określonej temperatury.
- Dyrekcja szkoły może skrócić zajęcia przy dużym upale.
- Odwołanie lekcji ma być wyjątkiem.
- Przy temperaturach powyżej 33 stopni wiele szkół skraca dzień nauki.
- Niemiecka Służba Meteorologiczna zapowiedziała w Berlinie do 35 stopni.
Martin Bechert o prawach rodziców
Skrócenie lekcji z powodu upału nie oznacza automatycznie, że rodzice mogą zakończyć pracę wcześniej. Berliński adwokat specjalizujący się w prawie pracy Martin Bechert wskazuje, że sytuacja rodziców zależy od konkretnego przypadku. Jeśli lekcje kończą się nagle, a dziecku nie można zapewnić innej opieki, obowiązek opieki może mieć pierwszeństwo przed obowiązkiem pracy. Osobną kwestią pozostaje wynagrodzenie za czas nieobecności. Według Becherta taki Anspruch może istnieć przy krótkotrwałych problemach z opieką, ale wiele umów o pracę wyłącza taką możliwość. Dla rodzin z dziećmi i uczniów oznacza to, że decyzja szkoły może wpłynąć na plan dnia całego domu.
„Wolne z powodu upału nie oznacza automatycznie wolnego od pracy dla rodziców”.
W praktyce rodzice muszą rozróżnić 2 sprawy. Pierwsza to prawo do opuszczenia pracy z powodu nagłej potrzeby opieki. Druga to prawo do wynagrodzenia za ten czas. Obie kwestie nie są tym samym.
Szkoły w Berlinie i opieka w upał
Dzieci w Berlinie, mają być objęte opieką także podczas bardzo gorących dni. Administracja edukacyjna poinformowała, że dotyczy to również zwykłej oferty obiadowej. Przy posiłkach, mają być dostępne chłodne napoje. W wielu berlińskich szkołach, działają już dystrybutory wody. Jeżeli lekcje zostaną odwołane albo skrócone, w szkołach co do zasady ma być zapewniona przynajmniej opieka awaryjna. To ważne szczególnie wtedy, gdy rodzice pracują i nie mogą natychmiast odebrać dziecka.
Sprawa wpisuje się w szerszy kontekst bezpieczeństwa dzieci w Berlinie, o którym pisaliśmy więcej tutaj.
Organizacja dnia w czasie upału obejmuje kilka elementów.
- Dyrekcja ocenia warunki w budynku szkoły.
- Lekcje mogą zostać skrócone.
- Ostatnia godzina może wypaść z planu.
- Dzieci powinny mieć dostęp do opieki.
- W szkołach ma być utrzymana oferta obiadowa.
- Przy posiłkach mają być dostępne chłodne napoje.
Berlinska ofensywa budowlana i ochrona przed słońcem
Berlin chce lepiej chronić uczniów przed upałem, a od 2016 roku w ramach szkolnej ofensywy budowlanej, zakładano średnio ponad 550 milionów euro rocznie na berlińskie szkoły. Przy nowych budynkach szkolnych, przewidziano rozwiązania techniczne i konstrukcyjne. W wytycznych, wymieniono między innymi przeszklenia okien, ochronę przeciwsłoneczną przez zewnętrzne żaluzje oraz systemy wentylacji sal lekcyjnych. W wielu starszych budynkach szkolnych, sytuacja wygląda inaczej. Rodzice i uczniowie, opisują nagrzane klasy oraz brak skutecznej osłony przed słońcem. Według przedstawicieli rodziców jednej ze szkół podstawowych w Neukölln, nauczyciele w bardzo słoneczne dni pomagają sobie samodzielnie przygotowanymi konstrukcjami z lnianych zasłon przy oknach.
Najważniejsze środki wskazane w materiale obejmują:
- zewnętrzne żaluzje jako ochronę przed słońcem,
- systemy wentylacji w salach lekcyjnych,
- rozwiązania dotyczące przeszkleń okien,
- dystrybutory wody w wielu szkołach,
- chłodne napoje przy szkolnym obiedzie,
- opiekę awaryjną w razie odwołania lekcji.
Najbliższe bardzo gorące dni pokażą, jak szkoły w Berlinie łączą obowiązek nauki, ochronę zdrowia dzieci i organizację opieki. Zasada pozostaje jasna. Nie decyduje jedna temperatura. Decyduje ocena warunków w szkole. Rodzice muszą natomiast liczyć się z tym, że wcześniejsze zakończenie lekcji nie daje im automatycznie prawa do wcześniejszego zakończenia pracy.
FAQ
Czy w Berlinie jest wolne od lekcji po przekroczeniu konkretnej temperatury?
Nie. W Berlinie nie ma jednej temperatury, po której lekcje automatycznie są odwoływane. Decyzję podejmuje dyrekcja szkoły.
Kto decyduje o skróceniu lekcji podczas upału?
O skróceniu lekcji decyduje dyrekcja szkoły. Zajęcia powinny być najpierw dostosowane do warunków pogodowych.
Czy przy 33 stopniach lekcje w Berlinie są skracane?
W wielu szkołach przy temperaturach powyżej 33 stopni lekcje są skracane albo wypada ostatnia godzina, ale nie jest to automatyczna reguła dla całego Berlina.
Czy szkoły w Berlinie zapewniają opiekę podczas upałów?
Tak. Według administracji edukacyjnej dzieci mają być objęte opieką także w bardzo gorące dni. W razie odwołania lekcji zwykle ma być zapewniona przynajmniej opieka awaryjna.
Jak szkoły w Berlinie mają chronić dzieci przed upałem?
W nowych budynkach przewidziano między innymi zewnętrzne żaluzje, rozwiązania dotyczące okien i systemy wentylacji. W wielu szkołach są też dystrybutory wody.
Źródło: Tagesspiegel
Źródła aktualizacji: SWR Aktuell, ARD, Verwaltungsgericht Neustadt.