Co oznacza weto dotyczące napojów
Zawetowana nowelizacja miała podwyższyć podatek od towarów i usług m.in. na bezalkoholowe odpowiedniki napojów alkoholowych zawierające sok oraz na napoje energetyczne. Prezydent odmówił podpisania tej ustawy. Nie należy więc informować, że opisane w niej nowe stawki już obowiązują. Weto oznacza, że projekt w przyjętej postaci nie wchodzi w życie na podstawie samej wcześniejszej decyzji parlamentu.
Kwestia opodatkowania napojów ma znaczenie zarówno dla konsumentów, jak i producentów, sklepów oraz gastronomii. VAT jest podatkiem pośrednim uwzględnianym w cenie końcowej, choć konkretna zmiana ceny zależy od polityki sprzedawcy i struktury kosztów. Utrzymanie dotychczasowego stanu prawnego po wecie nie jest równoznaczne z gwarancją niezmienności cen napojów na półkach. Ceny mogą reagować także na koszty surowców, energii, transportu i marż.
| Decyzja prezydenta | Obszar zmian | Najważniejszy skutek |
|---|---|---|
| Weto | VAT na wybrane napoje | Proponowana podwyżka nie wchodzi w życie na mocy tej ustawy |
| Podpis | PIT, CIT i ryczałt | Zmiany w ulgach internetowej, krwiodawców i na robotyzację |
| Podpis | Akcyza na alkohol | Wyższe stawki i dodatkowe wpływy przeznaczone na NFZ |
| Podpis | Wsparcie inwestycji | Kontynuacja i dostosowanie zasad Polskiej Strefy Inwestycji |
Cztery decyzje dotyczące ustaw przekazane przez Kancelarię Prezydenta.
Ulga internetowa - kto zachowuje prawo do odliczenia
Podpisana nowelizacja podatków dochodowych przewiduje likwidację ulgi na internet dla nowych uprawnionych, z zasadami przejściowymi. Osoby, które po raz pierwszy skorzystają z odliczenia w rozliczeniu za 2026 rok, mają zachować możliwość zastosowania ulgi także przy rozliczeniu za 2027 rok. To ważny szczegół dla podatników, którzy dotąd nie korzystali z preferencji i planują sposób rozliczenia wydatków. Nie należy automatycznie przenosić tego uprawnienia na każdy następny rok.
Podatki dochodowe obejmują także inne obszary. Nowelizacja ma zwiększyć ulgę dla honorowych dawców krwi o 100 procent, przedłużyć na kolejne dziesięć lat rozwiązanie wspierające robotyzację oraz zlikwidować ulgę na ekspansję przewidzianą dla podatników CIT. Część zmian dotyczy gospodarstw domowych, część przede wszystkim przedsiębiorców inwestujących w nowoczesny park maszynowy albo rozwijających sprzedaż. O wcześniejszych propozycjach zmian PIT i ryczałtu informowaliśmy w kontekście projektów rządowych; nie należy jednak utożsamiać każdego wcześniejszego pomysłu z obecnie podpisaną ustawą.
Akcyza na alkohol i finansowanie ochrony zdrowia
Druga podpisana ustawa zwiększa skalę podwyżek akcyzy na napoje alkoholowe przewidzianych na 2027 rok. Zgodnie z informacją Kancelarii Prezydenta i opisem zmian wprowadzono mechanizm przeznaczenia dodatkowych dochodów z podwyżki na Narodowy Fundusz Zdrowia. Rozwiązanie ma odpowiedzieć na zastrzeżenia zgłaszane przy wcześniejszej próbie zmiany akcyzy. Dla konsumenta wyższa stawka podatku może stać się elementem ceny, ale nie pozwala samodzielnie określić przyszłej ceny każdej butelki czy puszki.
Według przedstawionych danych stawka akcyzy na alkohol etylowy ma wzrosnąć z 8811 zł do 10 109 zł za hektolitr stuprocentowego alkoholu. W przypadku piwa stawka na hektolitr za stopień Plato ma zwiększyć się z 12,04 zł do 13,82 zł, a wina i innych napojów fermentowanych ze 245 zł do 280,83 zł za hektolitr. Są to parametry podatku nakładanego na określoną jednostkę wyrobu, nie cena detaliczna produktu. Ich prawidłowe porównanie wymaga uwzględnienia konkretnego rodzaju napoju i sposobu obliczania należności.
Polska Strefa Inwestycji i firmy korzystające ze zwolnień
Trzecia podpisana ustawa dotyczy zasad wspierania nowych inwestycji. Jej celem jest ułatwienie firmom korzystania z mechanizmów Polskiej Strefy Inwestycji oraz zapewnienie ciągłości systemu po zakończeniu funkcjonowania dotychczasowych specjalnych stref ekonomicznych z końcem 2026 roku. Dla przedsiębiorców kluczowe będzie to, czy konkretna inwestycja spełnia warunki uzyskania decyzji o wsparciu i odpowiednich zwolnień podatkowych. Sam podpis prezydenta nie przyznaje automatycznie ulg każdej firmie.
Prawo podatkowe wymaga rozróżniania etapu legislacyjnego: weto zatrzymuje jedną ustawę, podpis kończy etap prezydencki dla innej, a termin wejścia w życie określa, kiedy można faktycznie stosować nowe przepisy. W przypadku części zmian podatków dochodowych oraz akcyzy wskazano 1 stycznia 2027 roku. Do tego czasu podatnicy powinni posługiwać się regulacjami właściwymi dla okresu, którego dotyczy rozliczenie.
Nie każda decyzja podatkowa oznacza podwyżkę od jutra
W przypadku podpisanych ustaw znaczenie mają przepisy przejściowe i wskazane w nich daty. Przykładowo ograniczenia dotyczące ulgi internetowej mają odnosić się do rozliczeń po zmianie prawa, ale z zachowaniem prawa do drugiego roku odliczenia u osób rozpoczynających korzystanie z ulgi w rozliczeniu za 2026 rok. Z kolei weto dotyczące VAT zatrzymuje konkretną nowelizację, zamiast wprowadzać jej stawki. Osoby prowadzące firmę nie powinny więc zmieniać faktur i cenników jedynie na podstawie informacji o samym podpisaniu lub zawetowaniu ustawy.
Co powinni sprawdzić podatnicy przed 2027 rokiem
Osoby rozliczające PIT mogą przeanalizować, czy korzystały wcześniej z ulgi internetowej i czy spełnią warunki przejściowe. Honorowi dawcy krwi powinni zwrócić uwagę na dokumenty potwierdzające darowiznę i właściwy rok podatkowy. Przedsiębiorcy korzystający z ulg inwestycyjnych muszą natomiast sprawdzić zasady odnoszące się do ich rodzaju działalności i okresu ponoszenia kosztów. Wcześniejsze sprawy karuzel podatkowych i nieprawidłowości VAT pokazują, dlaczego prawidłowe dokumentowanie transakcji pozostaje istotne niezależnie od zmian stawek.
Źródła informacji
Kancelaria Prezydenta RP, RMF FM, Radio ZET