Facebook podpowiadał zdjęcia z galerii. Za co ukarano Meta?
Sprawa dotyczy funkcji dostępnej od 2023 roku, której zadaniem było proponowanie użytkownikowi fotografii i filmów z własnego smartfona jako potencjalnych postów. Włoski Garante Privacy uznał, że aplikacja korzystała z szerokiego uprawnienia do odczytu galerii, chociaż użytkownik nie otrzymywał wystarczająco jasnego wyjaśnienia, że zgoda obejmuje także takie rekomendacje. Narzędzie miało pozostawać włączone domyślnie, a jego działanie powiązano z ogólną zgodą na dostęp do plików.
To istotna różnica: techniczna możliwość otwarcia galerii przez aplikację nie oznacza automatycznie, że każda powiązana z nią funkcja może korzystać ze wszystkich fotografii bez osobnego poinformowania użytkownika. Regulator zwraca uwagę na cel i zakres zgody, a nie jedynie na to, czy właściciel telefonu kiedyś nacisnął przycisk zezwalający na dostęp. Według włoskiego organu ochrona obejmuje również informacje pozostające wewnątrz urządzenia, nawet jeżeli nie wykazano, że wszystkie zostały przesłane na zewnętrzny serwer.
Postępowanie rozpoczęło się w lipcu 2025 roku po skardze organizacji konsumenckiej z Bolzano. Kontrola objęła sposób prezentowania ustawień, komunikaty wyświetlane przed uzyskaniem zgody oraz faktyczny charakter dostępu do galerii. W komunikatach dotyczących decyzji wskazano około 20 mln użytkowników Androida we Włoszech jako grupę objętą praktyką. Nie oznacza to jednak, że urząd dowiódł skopiowania każdego zdjęcia należącego do każdej z tych osób.
60 dni na zmianę ustawień Facebooka
Decyzja nie ogranicza się do kary finansowej. Meta musi przygotować oddzielną, zrozumiałą prośbę o zgodę na podpowiadanie treści z galerii, wskazującą, do jakich plików funkcja chce uzyskać dostęp i w jaki sposób można ją wyłączyć. Narzędzie ma być nieaktywne w ustawieniach początkowych, również w odniesieniu do osób, które wcześniej udzieliły ogólnego zezwolenia na odczyt zdjęć.
Włoski regulator przewidział termin 60 dni na dostosowanie działania funkcji. Dodatkowo firma ma poinformować urząd o podjętych działaniach w ciągu 30 dni, a w okresie 90 dni o wdrożonych środkach. Te terminy odnoszą się do różnych obowiązków, dlatego nie należy interpretować ich jako trzech oddzielnych kar. Jeżeli użytkownik nie wyrazi nowej, ważnej zgody, narzędzie nie powinno zostać aktywowane tylko dlatego, że wcześniej udostępnił aplikacji galerię.
Najważniejsze liczby decyzji
805 mln euro - kara administracyjna; około 20 mln - użytkownicy Androida we Włoszech objęci praktyką; 60 dni - termin zmiany zgód i ustawień; 0,47 proc. - udział kary w światowych przychodach grupy według włoskiego regulatora.
Dlaczego ogólna zgoda na zdjęcia nie wystarczyła?
W ocenie włoskiego organu informacja o aktywowaniu dodatkowych funkcji była zbyt ogólna. Użytkownik nie musiał rozumieć, że przy okazji przeglądania Facebooka aplikacja będzie proponowała materiały zapisane w prywatnej galerii. Zgoda na jedno zastosowanie danych nie stanowi więc automatycznej zgody na inne. W prawie ochrony prywatności kluczowe jest to, czy człowiek wie, na co się decyduje, i może odmówić bez utraty funkcji, która nie potrzebuje danego uprawnienia.
Regulator odwołał się do włoskich zasad ochrony informacji przechowywanych w urządzeniach, wynikających z przepisów dotyczących prywatności komunikacji elektronicznej. Podobne pytania o kontrolę nad danymi pojawiają się w sporach dotyczących obowiązków i odpowiedzialności platform społecznościowych. Różnica polega na tym, że we włoskiej sprawie kwestionowano konkretny sposób uzyskiwania dostępu do lokalnych plików telefonu.
Wysokość sankcji została uzasadniona skalą działania funkcji, długością stwierdzonej praktyki i oceną współpracy firmy w toku postępowania. Organ uwzględnił też zmiany wprowadzone przez Meta po zgłoszeniu problemu, lecz ocenił je jako spóźnione i obejmujące przede wszystkim część osób z aktualną wersją aplikacji. Samo udostępnienie poprawki nie usuwa konsekwencji wcześniejszych naruszeń.
Czy użytkownik musi usuwać Facebooka, aby ograniczyć dostęp do zdjęć?
Nie. W ustawieniach systemu Android można sprawdzić uprawnienia aplikacji do zdjęć i filmów oraz ograniczyć je lub cofnąć. Nazwy poszczególnych opcji zależą od wersji systemu i producenta telefonu. Nie zastępuje to jednak obowiązku Meta, aby prawidłowo pytać o zgodę na własną funkcję.
Sprawa pokazuje też, dlaczego warto oddzielać uprawnienia systemowe od decyzji podejmowanych wewnątrz aplikacji. Android może dopuścić program do odczytu wybranych fotografii, ale użytkownik powinien osobno rozumieć, czy platforma chce używać ich do tworzenia postu, przesyłania do chmury czy proponowania publikacji. Rozwój europejskich inwestycji w AI nie znosi tego podstawowego rozróżnienia: nowe technologie muszą mieć jasno określony cel przetwarzania danych.
Czy zdjęcia posłużyły do szkolenia sztucznej inteligencji?
Tego włoska decyzja nie rozstrzyga. Postępowanie nie obejmowało ustalania, czy zawartość galerii wykorzystywano do trenowania modeli sztucznej inteligencji. Meta zaprzecza takiemu wykorzystaniu, a Garante zapowiedział możliwość osobnego przyjrzenia się nowszemu rozwiązaniu z 2026 roku, które pozwala przetwarzać treści z galerii w chmurze. Nie wolno więc utożsamiać stwierdzonego naruszenia dotyczącego zgody z dowodem na użycie prywatnych zdjęć do trenowania AI.
Wątek ma znaczenie także biznesowe. Meta rozwija kosztowne przedsięwzięcia technologiczne, w tym finansowanie infrastruktury dla sztucznej inteligencji. Jednocześnie produkty firmy pozostają pod nadzorem instytucji odpowiedzialnych za ochronę danych. Sankcje regulacyjne mogą prowadzić do zmian w projektowaniu aplikacji niezależnie od tego, jak duże środki koncern przeznacza na nowe usługi.
Włoska decyzja dotyczy praktyki związanej z aplikacją Facebook na Androidzie i użytkowników we Włoszech. Nie oznacza automatycznie identycznego rozstrzygnięcia dla każdego produktu firmy i wszystkich krajów. Istotnym elementem oceny będzie to, czy nowe ustawienia faktycznie dadzą użytkownikowi swobodę wyłączenia podpowiedzi i ograniczą dostęp do prywatnej galerii.
Źródła informacji
Reuters, Garante Privacy, Sky TG24
