NetChoice skierowała sprawę do sądu federalnego
Pozew został złożony w piątek 13 listopada w sądzie federalnym w Nowym Jorku. NetChoice, organizacja skupiająca ponad 30 przedsiębiorstw internetowych, zakwestionowała prawo stanowe wymagające wyświetlania ostrzeżeń na serwisach z określonymi mechanizmami przyciągającymi uwagę użytkowników. Wśród jej członków znajdują się firmy stojące za Google, YouTube, Facebookiem, Instagramem, Snapchatem i TikTokiem.
Organizacja twierdzi, że przepisy zmuszają prywatne platformy do przedstawiania komunikatu popieranego przez władze stanu. W amerykańskim prawie taki spór dotyczy ochrony wypowiedzi wynikającej z Pierwszej Poprawki do Konstytucji. Na tym etapie chodzi o argumenty przedstawione w pozwie, a nie o rozstrzygnięcie sądu, który nie ogłosił jeszcze końcowego wyroku w tej sprawie.
Biuro prokurator generalnej stanu Nowy Jork Letitii James, odpowiedzialnej za egzekwowanie prawa, nie przedstawiło natychmiastowego komentarza do skargi. Nie oznacza to, że stan wycofał się z przepisów. Dopóki nie zapadnie odpowiednia decyzja prawna lub ustawodawcza, przyjęta regulacja pozostaje punktem odniesienia dla firm.
Jakie funkcje mają być objęte obowiązkiem ostrzeżeń?
Ustawa podpisana w grudniu 2025 roku przez gubernator Kathy Hochul dotyczy platform wykorzystujących mechanizmy mogące sprzyjać długotrwałemu korzystaniu z aplikacji. Chodzi przede wszystkim o nieskończone przewijanie treści, automatyczne odtwarzanie następnych filmów oraz kanały dobierane przez algorytmy. Nie jest to zatem zakaz prowadzenia mediów społecznościowych ani generalne zamknięcie dostępu do określonych serwisów.
Nowojorskie władze chcą, by użytkownicy otrzymywali komunikat ostrzegający, że nadmierne korzystanie z platform może wiązać się z istotnymi zagrożeniami dla zdrowia psychicznego młodych osób. Ostrzeżenia mają pojawiać się przy korzystaniu z funkcji objętej ustawą i okresowo podczas dalszego używania serwisu. Według opisu przepisów użytkownik nie będzie mógł po prostu zamknąć komunikatu i go pominąć.
Co jest przedmiotem sporu?
Stan chce obowiązkowej informacji o możliwych skutkach nadmiernego korzystania z aplikacji. NetChoice nie kwestionuje samego istnienia debaty o bezpieczeństwie dzieci, ale argumentuje, że konkretny obowiązek narzuca firmom określoną wypowiedź i ingeruje w dostęp użytkowników do treści.
Jedna z siedzib sądu federalnego Południowego Dystryktu Nowego Jorku - 500 Pearl Street.
Jak długo komunikat miałby blokować ekran?
Przepisy określają nie tylko treść ostrzeżenia, lecz także sposób jego wyświetlania. Na początku korzystania z objętej ustawą funkcji komunikat ma być widoczny co najmniej 10 sekund i zajmować przynajmniej jedną czwartą ekranu. Po trzech godzinach aktywnego korzystania oraz następnie co godzinę jego minimalny czas wydłuża się do 30 sekund, a zajęta powierzchnia do 75 procent. Użytkownik nie powinien móc go pominąć. Dotyczy to użytkowników objętych ustawową definicją, a szczegółowa kwestia weryfikacji wieku jest częścią sporu.
| Kiedy pojawia się ostrzeżenie | Minimalny czas na ekranie | Minimalny rozmiar |
|---|---|---|
| Przy pierwszym korzystaniu z funkcji objętej ustawą danego dnia | 10 sekund | 25 proc. ekranu lub okna |
| Po trzech godzinach łącznego aktywnego korzystania | 30 sekund | 75 proc. ekranu |
| Następnie po każdej kolejnej godzinie aktywnego korzystania | 30 sekund | 75 proc. ekranu |
Wymogi wynikają z § 1522 prawa stanu Nowy Jork, przewidzianego do stosowania od 1 stycznia 2027 roku.
Ochrona młodzieży czy przymusowa wypowiedź firm?
W argumentacji władz pojawia się analogia do ostrzeżeń na produktach konsumenckich. Celem nie jest stwierdzenie, że każdy nastolatek korzystający z aplikacji dozna szkody, lecz zwrócenie uwagi na możliwe ryzyko związane z intensywnym używaniem pewnych funkcji. Polityka zdrowotna opiera się tutaj na ostrzeganiu użytkowników, nie na indywidualnej diagnozie medycznej.
NetChoice uważa, że stosowane wielokrotnie komunikaty nie są neutralną informacją. Według skargi mają one przerywać korzystanie z serwisu, a ich treść została narzucona przez władzę publiczną. Firma może zostać zobowiązana do wyświetlenia poglądu, którego sama nie podziela. Z tego powodu spór dotyczy konstytucyjnych granic regulowania platform, a nie wyłącznie technicznego wyglądu okna z ostrzeżeniem.
Podobne napięcie towarzyszy innym regulacjom. W Niemczech i instytucjach europejskich rozważano ograniczenia dostępu dzieci do mediów społecznościowych, jednak proponowane modele nie są automatycznie takie same jak obowiązek ostrzeżeń w amerykańskim stanie. Różnią się zarówno podstawą prawną, jak i zakresem ingerencji.
Różnica prawna ma znaczenie również dla rodziców. Obowiązkowy komunikat informacyjny nie jest narzędziem kontroli rodzicielskiej, filtrem treści ani ograniczeniem czasu spędzanego przez dziecko przy ekranie. Jego zadaniem ma być ostrzeganie o potencjalnym ryzyku. Skuteczność takiego rozwiązania i jego zgodność z amerykańską konstytucją to dwa różne pytania, rozpatrywane odmiennymi metodami.
Co stanie się 1 stycznia 2027 roku?
Na ten dzień przewidziano wejście w życie nowojorskich wymagań. Sama data nie oznacza jednak, że ostateczny sposób stosowania przepisów jest już przesądzony. NetChoice domaga się ochrony sądowej, co może otworzyć drogę do rozstrzygnięć dotyczących obowiązywania prawa. Nie wiadomo, czy sąd rozpatrzy wniosek przed końcem roku ani czy przyzna postulowaną ochronę.
Postępowanie NetChoice wniesiono do federalnego sądu dla Południowego Dystryktu Nowego Jorku. Organizacja domaga się zablokowania obowiązku jako niezgodnego z Pierwszą Poprawką, ale złożenie pozwu samo nie uchyla uchwalonego prawa. Dopiero odpowiednie orzeczenie albo zmiana przepisów mogą wpłynąć na termin i zakres ich stosowania.
Organizacja branżowa prowadzi również inne postępowania dotyczące regulacji platform, między innymi w Kalifornii. Przywołuje także spór z Kolorado, gdzie sąd federalny blokował podobny obowiązek, a władze stanowe kwestionują tamto rozstrzygnięcie. Są to odrębne postępowania, więc decyzja w jednym stanie nie stanowi automatycznego wyroku dla wszystkich pozostałych.
W szerszej dyskusji istotna pozostaje ochrona danych i bezpieczeństwo użytkowników. Temat odpowiedzialności platform wybrzmiewał już podczas przesłuchania szefa TikToka w amerykańskim Kongresie, choć dotyczyło ono innych zagadnień niż nowojorska ustawa. Na portalu pisaliśmy wcześniej o pozwach władz amerykańskich stanów przeciw TikTokowi. Inny materiał dotyczył hiszpańskich działań wobec TikToka. W żadnym z tych przypadków nie należy zakładać tożsamości zarzutów z obecną skargą NetChoice.
Trzy etapy sporu
- Grudzień 2025: gubernator Kathy Hochul podpisała ustawę wprowadzającą ostrzeżenia.
- 13 listopada 2026: NetChoice wniosła pozew federalny przeciw nowym obowiązkom.
- 1 stycznia 2027: wyznaczony termin wejścia wymogów w życie, o ile nie zmieni go rozstrzygnięcie sądu lub ustawodawca.
Co to oznacza dla użytkowników aplikacji?
W tej chwili pozew nie jest równoznaczny ze skasowaniem kont, zablokowaniem aplikacji czy automatyczną zmianą wszystkich serwisów w Stanach Zjednoczonych. Postępowanie dotyczy konkretnego prawa stanu Nowy Jork. Dla użytkowników najważniejsze będzie to, czy obowiązkowe ostrzeżenia rzeczywiście zaczną pojawiać się zgodnie z zaplanowaną datą i w jakiej postaci.
Przyszłe rozstrzygnięcie może mieć znaczenie także dla kolejnych projektów ustaw w USA, ponieważ dotknie pytania, gdzie kończy się informowanie o ryzyku, a zaczyna narzucanie prywatnemu podmiotowi określonej wypowiedzi. Tego sporu nie da się sprowadzić do prostego wyboru między bezpieczeństwem dzieci a interesami koncernów: sąd będzie musiał ocenić konkretne obowiązki zapisane w ustawie.
Źródła informacji
Reuters, NetChoice, Senat Nowego Jorku, Urząd gubernatora Nowego Jorku