Spis treści:
- Prawie 11 milionów urządzeń zdalnego odczytu
- Energa blisko końca, inni mają więcej do zrobienia
- Kiedy wymiana liczników powinna się zakończyć
- Czy nowy licznik obniży rachunek za prąd
- Więcej danych oznacza też pytania o prywatność
- Jak przygotować się do wymiany licznika
- FAQ – wymiana liczników energii
Prawie 11 milionów urządzeń zdalnego odczytu
Według danych Polskiego Towarzystwa Przesyłu i Rozdziału Energii Elektrycznej na 1 lipca 2026 roku w kraju działało niemal 19,5 miliona liczników energii. Prawie 11 milionów stanowiły liczniki zdalnego odczytu. Udział nowych urządzeń wynosił około 56 procent, podczas gdy trzy lata wcześniej – według przywoływanych danych Urzędu Regulacji Energetyki – było to około 15 procent.
Wzrost jest istotny, ponieważ wymiana liczników obejmuje nie tylko nowe mieszkania i domy, lecz także istniejącą infrastrukturę. Operatorzy muszą organizować dostawy urządzeń, prace instalacyjne i systemy informatyczne do ich obsługi. To przedsięwzięcie rozłożone na wiele lat, którego skala jest znacznie większa niż pojedynczy program modernizacji budynków.
Nie należy jednak utożsamiać liczby zainstalowanych urządzeń z liczbą gospodarstw domowych. Dane dotyczą liczników i odbiorców, a część punktów poboru energii należy do firm, instytucji lub obiektów o innym przeznaczeniu.
Energa blisko końca, inni mają więcej do zrobienia
Z zestawienia wynika, że Energa Operator osiągnęła poziom wymiany bliski 99 procent. W sieci Tauronu Dystrybucji działało około 3,4 miliona nowych liczników, co odpowiadało 56 procentom urządzeń. W pierwszej połowie 2026 roku Tauron zamontował kolejne 530 tysięcy sztuk.
PGE Dystrybucja podawała niemal 3,1 miliona liczników zdalnego odczytu na około 5,85 miliona klientów. Udział nowoczesnych urządzeń wynosił 52,45 procent. W Enei Operator odsetek sięgał 35 procent, a liczba zamontowanych liczników przekroczyła milion.
Te różnice nie oznaczają automatycznie, że mieszkańcy jednego regionu płacą mniej za energię. Pokazują przede wszystkim stopień zaawansowania modernizacji sieci. Na cenę prądu wpływają również taryfy, zużycie, opłaty dystrybucyjne i sytuacja na rynku.
Kiedy wymiana liczników powinna się zakończyć
Prawo energetyczne przewiduje, że do końca 2028 roku urządzenia zdalnego odczytu mają stanowić 80 procent liczników. Termin objęcia wymianą wszystkich liczników przypada na 4 lipca 2031 roku. To dwa różne etapy tego samego procesu, dlatego nie należy przedstawiać 2028 roku jako daty zakończenia całej modernizacji.
O terminie wymiany konkretnego urządzenia decyduje harmonogram właściwego operatora sieci dystrybucyjnej. Klient nie musi zakładać, że licznik zostanie wymieniony dokładnie wtedy, gdy w jego regionie osiągnięto określony procent instalacji. Najlepszym źródłem informacji o indywidualnym terminie pozostaje operator obsługujący dany punkt poboru.
Prace modernizacyjne są jednym z elementów zmian w polskiej energetyce. Wcześniej opisywaliśmy także wyzwania dotyczące stabilności systemu elektroenergetycznego. Nowoczesny pomiar pomaga zarządzać siecią, ale sam nie rozwiązuje problemów z jej przepustowością czy źródłami wytwarzania.
Czy nowy licznik obniży rachunek za prąd
Zdalny odczyt pozwala rozliczać energię na podstawie rzeczywistych pomiarów bez konieczności wizyty inkasenta. Odbiorca może także analizować zużycie w krótszych przedziałach czasu, jeżeli operator i system udostępniają mu takie dane. To ułatwia sprawdzenie, które urządzenia zużywają najwięcej energii.
Nie jest to jednak rabat ani dopłata. Rachunek spadnie dopiero wtedy, gdy odbiorca faktycznie ograniczy zużycie, przesunie je na tańsze godziny przy odpowiedniej taryfie albo skorzysta z innych dostępnych rozwiązań. Sam montaż licznika nie zmienia automatycznie warunków umowy ze sprzedawcą.
Dla właścicieli pomp ciepła, samochodów elektrycznych i fotowoltaiki szczególnie istotna może być możliwość planowania zużycia w czasie. Jeżeli praca urządzenia zostanie przesunięta na okres tańszej energii, rachunek może się zmniejszyć. Efekt zależy jednak od konkretnego cennika i profilu zużycia.
Więcej danych oznacza też pytania o prywatność
Licznik zdalnego odczytu może rejestrować znacznie więcej informacji niż urządzenie, z którego stan spisywano raz na kilka miesięcy. Pozwala to analizować zużycie, ale rodzi pytania o zakres danych zbieranych przez operatora, czas ich przechowywania i sposób zabezpieczenia. Według „Rzeczpospolitej” Urząd Ochrony Danych Osobowych zgłaszał uwagi dotyczące szczegółowości planowanych pomiarów.
Nie można z tego wyciągać wniosku, że każdy inteligentny licznik jest narzędziem nielegalnego śledzenia mieszkańców. Kluczowe znaczenie mają podstawy prawne przetwarzania danych, zastosowane zabezpieczenia oraz to, kto ma dostęp do odczytów. Im bardziej szczegółowy profil zużycia, tym większa potrzeba przejrzystych zasad.
Wymiana licznika nie jest też tym samym co poprawa efektywności energetycznej budynku. Osobną kwestią pozostają remonty, izolacja i instalacje, o których pisaliśmy przy okazji świadectw energetycznych po modernizacji domu.
Jak przygotować się do wymiany licznika
Przede wszystkim warto sprawdzić komunikaty własnego operatora i upewnić się, że informacja o planowanej wizycie jest autentyczna. Pracownik lub wykonawca powinien działać w ramach procedur operatora. Nie należy przekazywać przypadkowym osobom haseł do konta klienta ani danych bankowych pod pretekstem instalacji nowego urządzenia.
Po wymianie warto sprawdzić, czy na fakturach prawidłowo rozliczane są odczyty i czy dane o zużyciu można przeglądać w portalu klienta. Dobrze też porównać okresy o podobnej temperaturze i podobnej liczbie domowników. Dopiero wtedy ocena oszczędności ma sens.
Przy planowaniu domowego budżetu trzeba oddzielić kwestie techniczne od dostępnych form pomocy finansowej. Wcześniej wyjaśnialiśmy zasady ubiegania się o bon energetyczny, które nie są związane z samym obowiązkiem wymiany licznika.
Najważniejsze liczby modernizacji
| Wskaźnik | Wartość |
|---|---|
| Wszystkie liczniki w Polsce | niemal 19,5 mln |
| Liczniki zdalnego odczytu | prawie 11 mln |
| Udział urządzeń zdalnego odczytu | ok. 56% |
| Cel na koniec 2028 r. | 80% |
| Termin pełnej wymiany | 4 lipca 2031 r. |
Dane o licznikach według stanu na 1 lipca 2026 roku, zestawione przez „Rzeczpospolitą”.
FAQ – wymiana liczników energii
Ile inteligentnych liczników działa już w Polsce?
Według danych przywołanych na 1 lipca 2026 roku prawie 11 milionów, czyli około 56 procent wszystkich liczników energii elektrycznej.
Do kiedy operatorzy muszą wymienić liczniki?
Do końca 2028 roku urządzenia zdalnego odczytu mają obejmować 80 procent liczników, a wymiana wszystkich jest przewidziana do 4 lipca 2031 roku.
Czy po montażu inteligentnego licznika prąd będzie tańszy?
Nie automatycznie. Oszczędności zależą od taryfy, faktycznego zużycia i możliwości przesuwania poboru na tańsze godziny.
Czy trzeba samemu zgłosić się po nowy licznik?
Co do zasady wymiana odbywa się według harmonogramu operatora. Informacji o konkretnym punkcie poboru należy szukać u swojego operatora.
Czy inteligentny licznik może zbierać szczegółowe dane?
Tak, może rejestrować dane w krótszych przedziałach czasu. Zasady ich przetwarzania muszą odpowiadać obowiązującym przepisom.
Źródła informacji
- Rzeczpospolita
