Facebook Trybuna Polska            Twitter Trybuna Polska           Youtube Trybuna Polska           Kontakt Trybuna Polska

 
wtorek, 19 styczeń 2021 14:19

Co to jest prawica i lewica?

Janusz Korwin Mikke - Konfederacja - prawica Janusz Korwin Mikke - Konfederacja - prawica

W dzisiejszym świecie politycy należący do rozmaitych partii politycznych bardzo często operują tradycyjnym podziałem poglądów na te, które są prawicowe oraz te, które należą do nurtu lewicowego. Co tak naprawdę oznaczają owe pojęcia? Skąd czerpią one swoją genezę i jakie mają znaczenie dla dzisiejszych problemów? Warto wyjaśnić te kwestie, ponieważ doświadczenie pokazuje, że bardzo wiele osób nie zdaje sobie w pełni sprawę z tego, czym owa klasyczna prawica, jak i lewica jest.

 

Jak rozróżnić poglądy prawicowe i lewicowe?

Podstawą dla rozróżnienia ludzi o poglądach lewicowych oraz prawicowych jest klasycznie i tradycyjnie kwestia zapatrywania się na sprawy gospodarcze. Ów spór powstał już w XIX wieku, kiedy słabo opłacani i wyzyskiwani robotnicy zaczęli upominać się o swoje prawa i żądać załatania potężnych nierówności społecznych, jakie rosły między nimi, a bogatymi właścicielami zakładów. Na fali protestów i desperackiej walki o poprawę własnego bytu powstawały pierwsze socjalistyczne czy też socjaldemokratyczne partie polityczne, które w swoich programach umieszczały poprawę jakości życia mas pracowniczych. Chodziło o zagwarantowanie powszechnych emerytur i rent, ograniczenie dnia pracy do ośmiu godzin czy też podwyżkę pensji.

Historia prawicy i lewicy

Wiele z tych pierwotnych założeń udało się osiągnąć już w pierwszych dekadach XX wieku - osoby o poglądach lewicowych stawiały więc coraz to dalej idące postulaty dotyczące równości wszystkich obywateli i zniesienia wszelkich różnic społecznych. Prawicą nazwać więc można tych, którzy w obliczu owych postulatów, zdecydowanie preferowali pielęgnowali zastanego układu i nie chcieli go zmieniać. Uważali, że świat powinien rozwijać się na zasadach, które wyznacza mu wolny rynek. Działacze lewicowi optowali natomiast za maksymalnym uspołecznieniem gospodarki rynkowej, tak aby była ona przede wszystkim sprawiedliwa dla wszystkich, nie tylko dla grupy uprzywilejowanych bogaczy. Opowiadali się więc za państwowymi regulacjami wolnego rynku, a nawet w skrajnych wypadkach za całkowitym zniesieniem kapitalizmu i przejściem na model centralnie sterowany (ten ostatni wykorzystywany był w państwach komunistycznych, a więc tych gdzie lewicowe zapatrywania objawiały się w sposób najbardziej skrajny).

Podział na prawicę i lewicę

Ów tradycyjny podział na zwolenników nieregulowanego wolnego rynku, który sam kształtuje popyt i podaż i rozwiązuje wszystkie problemy oraz na osoby sceptyczne wobec owej nieomylności widoczny jest po dziś dzień. Osoby o poglądach lewicowych wspierają inwestycje publiczne, podnoszenie pensji w budżetówce, transfery socjalne, słowem, wszystko co jest w ich mniemaniu koniecznymi wydatkami budżetowymi, aby zapewnić społeczeństwu życie na odpowiednim poziomie cywilizacyjnym. Osoby o poglądach prawicowych uważają natomiast z reguły, że większość spraw powinna opierać się na własności prywatnej, a każda rzecz, która nie jest rentowna traci rację bytu. Państwo nie powinno się w ich rozumieniu świata wtrącać do gospodarki, która powinna być rozwijana jedynie przez autonomicznie działające podmioty operujące kapitałem prywatnym.

Spory prawocowo-lewicowe

Typowo tradycyjne spory prawicowo-lewicowe w dzisiejszym świecie to kwestia właściwego opodatkowania. Lewica opiera się na podatku progresywnym, a więc takim, w którym im ktoś więcej zarabia, tym większy procent od swoich dochodów płaci na rzecz państwa. Uargumentowane jest to faktem, że podatek dochodowy ma być równomiernie dolegliwy. Prawica odpowiada natomiast, że jest to niesprawiedliwe wobec dobrze zarabiających i jest karą za ich przedsiębiorczość postulując zazwyczaj podatek liniowy, który zakłada nałożenie na każdego konieczności oddania państwu tego samego procentu swoich dochodów niezależnie od ich wysokości. W skrajnych wypadkach ruchy prawicowe optują nawet za całkowitym zniesieniem podatku dochodowego jako "kary za pracę".

Różnice między zwolennikami prawicy i lewicy

Rozdźwięk między tradycyjnymi zwolennikami prawicy a lewicy widać również na polu wydatków państwowych, szczególnie, gdy w grę wchodzi kwestia wydatków socjalnych. Osoby o poglądach prawicowych z reguły krytykują tego rodzaju aktywności państwa nie chcąc finansować z własnych podatków czyiś zasiłków. Natomiast osoby o lewicowym światopoglądzie uważają, że państwo ma konieczność zapewnienia swoim obywatelom pewnego minimum egzystencjalnego, gdy znaleźli się w trudnej sytuacji życiowej.

Podsumowując, warto pamiętać, że tradycyjny podział na prawicę i lewicę odnosi się do spraw gospodarki i roli, jaką powinno w niej spełniać państwo. W dzisiejszych czasach najczęściej łączy się on także z innymi, bardziej społecznymi sprawami, ale zasadniczo rdzeniem rozróżnienia jest owo podejście do wolnego rynku. a więc całkowita wiara w jego nieomylność lub potrzeba jego koniecznego uspołecznienia.

 

 

Artykuł w skrócie:

  • Co to jest prawica i lewica?
  • Jak rozróżnić poglądy prawicowe i lewicowe?
  • Historia prawicy i lewicy
  • Podział na prawicę i lewicę
  • Spory prawocowo-lewicowe
  • Różnice między zwolennikami prawicy i lewicy

 

żródło: trybunapolska.pl

  • Sejm: Ustawa abolicyjna przegłosowana przez PiS - urzędnicy nie zostaną pociągnięci do odpowiedzialności
    Sejm: Ustawa abolicyjna przegłosowana przez PiS - urzędnicy nie zostaną pociągnięci do odpowiedzialności

    Konsekwencje organizacji wyborów kopertowych, które finalnie się nie odbyły, nadal zataczają swoje kręgi. W czwartek w nocy Sejm uchwalił ustawę, która nakazuje zaniechania ścigania za przekazanie przez niektóre samorządy danych wyborców. Co więcej uchwalenie tej ustawy oznacza, że każdy za wybory kopertowe uniknie także Jacek Sasin, jak i premier Mateusz Morawiecki.

    Napisano piątek, 02 grudzień 2022 16:12
  • Kaczyński musi przeprosić Sikorskiego! Jest decyzja sądu, a w tle prawie milion złotych!
    Kaczyński musi przeprosić Sikorskiego! Jest decyzja sądu, a w tle prawie milion złotych!

    Mecenas Jacek Dubois na łamach Facebooka podzielił się informacją o rozstrzygnięciu, które zapadło w sprawie Radosława Sikorskiego oraz Jarosława Kaczyńskiego. W poście czytamy, że na prośbę Radosława Sikorskiego mecenas informuje o nieprawomocnej decyzji sądu, który przyznał Sikorskiemu kwotę 708 480 złotych od Jarosława Kaczyńskiego, na pokrycie kosztów opublikowania przeprosin w serwisie Onet. Co więcej, Jarosław Kaczyński musi przeprosić na podstawie pełnomocnego wyroku. 

    Napisano czwartek, 01 grudzień 2022 18:18
  • Ukraina: Kolejny atak rakietowy - blackout nawet w sąsiedniej Mołdawii!
    Ukraina: Kolejny atak rakietowy - blackout nawet w sąsiedniej Mołdawii!

    23 listopada na terenie całej Ukrainy po raz kolejny rozbrzmiały dźwięki syren alarmowych. Rosja znów ostrzelała praktycznie cały kraj, uderzając w architekturę energetyczną, budynki cywilne, a nawet szpitale. W samym Kijowie zginęły co najmniej 3 osoby, zaś w Wilnianśku w obwodzie Zaporoskim zginął noworodek. Stolica Ukrainy wyłączyła prąd, aby zapobiec blackoutowi. 

    Napisano środa, 23 listopad 2022 17:46
  • Joe Biden: w Przewodów uderzyła rakieta wystrzelona przez obronę powietrzną Ukrainy
    Joe Biden: w Przewodów uderzyła rakieta wystrzelona przez obronę powietrzną Ukrainy

    Prezydent Stanów Zjednoczonych Joe Biden, przekazał przywódcom państw grupy G7 oraz partnerom NATO, że w Polskę uderzyła rakieta wystrzelona przez obronę powietrzną Ukrainy. Informacje te przekazuje Reuters, zaś wcześniej o nowych ustaleniach poinformowała agencja Associated Press. 

    Napisano środa, 16 listopad 2022 13:10
  • Przewodów, lubelskie: Wybuch zabija 2 ludzi - wypadek czy uderzenie rakiety?
    Przewodów, lubelskie: Wybuch zabija 2 ludzi - wypadek czy uderzenie rakiety?

    We wtorkowe popołudnie na terenie suszarni zbóż doszło do wybuchu. W jego wyniku zginęły dwie osoby. Eksplozja miała miejsce około godziny 15:40. Na miejscu zdarzenia pracują już służby, zaś policja oficjalnie potwierdza autentyczność tego zdarzenia. Co więcej, lokalna rozgłośnia Radio Lublin podała, że na miejsce zdarzenia udał się wojewoda lubelski Lech Sprawka. 

    Napisano wtorek, 15 listopad 2022 19:47
  • Waldemar Buda: Rząd przejmie aktywa Gazpromu?
    Waldemar Buda: Rząd przejmie aktywa Gazpromu?

    Rzeczpospolita dotarła do informacji, z których wynika, że rząd przejmie aktywa Gazpromu, a konkretniej udziałów w spółce EuRoPol Gaz. Spółka ta jest częściowym właścicielem gazociągu Jamał-Europa. Decyzja ta miała zostać podjęta przez Ministra Rozwoju i Technologii Waldemara Budy, na wniosek Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego. 

    Napisano poniedziałek, 14 listopad 2022 18:30
  • Szczyt G20: Ławrow w szpitalu na Bali?!
    Szczyt G20: Ławrow w szpitalu na Bali?!

    W poniedziałkowy poranek media z całego świata obiegła informacja o rzekomym pobycie w szpitalu rosyjskiego Ministra Spraw Zagranicznych Siergieja Ławrowa. Doniesienia te zostały upublicznione przez agencję Associated Press, która powołała się na władze Indonezji. 

    Napisano poniedziałek, 14 listopad 2022 10:52
  • Marsz Niepodległości 2022: Dość spokojnie, choć nie obyło się bez incydentów - zobacz całe wydarzenie
    Marsz Niepodległości 2022: Dość spokojnie, choć nie obyło się bez incydentów - zobacz całe wydarzenie

    Tegoroczny Marsz Niepodległości oficjalnie się zakończył. Na szczęście obyło się bez większych prowokacji i starć z policją. Choć brzmi to irracjonalnie, to w ciągu ostatniej dekady, marsz ten potrafił być zalążkiem poważnych dewastacji Warszawy. Tegoroczne święto niepodległości obchodzone było spokojnie i bez większych problemów. Co prawda zdarzyło się kilka incydentów, w których interweniować musiała policja, ale ogólnie rzecz biorąc na pewno był zdecydowanie spokojniej, niż w ostatnich latach. 

    Napisano piątek, 11 listopad 2022 18:56
  • Chersoń: Czy Rosjanie uciekają?
    Chersoń: Czy Rosjanie uciekają?

    Według miejscowej ludności w okupowanej części Chersonia doszło do wybuchów i zniszczenia pięciu mostów. Jak donoszą mieszkańcy, znikają również rosyjskie flagi.  Sami Rosjanie twierdzą, że to celowe zagranie i nie przyznają się do rzekomej porażki. Czy okupanci szykują się do ucieczki?

    Napisano środa, 09 listopad 2022 19:57
  • Atak hakerski: Groźby śmierci oraz gwałtu! Rodzina Pawła Wojtunika oraz Borysa Budki zagrożona?
    Atak hakerski: Groźby śmierci oraz gwałtu! Rodzina Pawła Wojtunika oraz Borysa Budki zagrożona?

    Były szef CBA Paweł Wojtunik wraz ze swoją rodziną po raz kolejny doświadczył zmasowanego ataku spoofingowego. Haker zaatakował w nocy, budząc rodzinę ze snu. W wiadomości odczytywanej przez syntezator mowy wynikały groźby śmierci dla Pawła Wojtunika, a także groźbę seksualnego wykorzystania jego dzieci. Połączenie przyszło z nieznanego numeru. 

    Napisano środa, 09 listopad 2022 17:50
  • Kary: Czy Polska pozwie Komisję Europejską do TSUE? Nieoficjalne ustalenia dziennikarzy
    Kary: Czy Polska pozwie Komisję Europejską do TSUE? Nieoficjalne ustalenia dziennikarzy

    Jak podają dziennikarze RMF FM, polski rząd chce pozwać Komisję Europejską do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Co więcej, doniesienia te wyciekły w rocznicę nałożonych na Polskę kar, za Izbę Dyscyplinarną Sądu Najwyższego. Pozew KE ma być sposobem na odzyskanie choć części pieniędzy z nałożonej kary. 

    Napisano czwartek, 03 listopad 2022 17:18
  • Korea Północna: Reżim Kima wystrzelił co najmniej 23 rakiety w kierunku Południa i Japonii
    Korea Północna: Reżim Kima wystrzelił co najmniej 23 rakiety w kierunku Południa i Japonii

    Sytuacja w Azji nadal jest niezwykle napięta, o czym świadczy dzisiejsza prowokacja i pokaz siły Korei Północnej. Reżim Kima w ciągu jednego dnia wystrzelił co najmniej 23 rakiety w kierunku Korei Południowej oraz morza Japońskiego i Żółtego. Warto podkreślić, że niektóre media podają nawet zawrotną liczbę około 100 rakiet. Co więcej, urzędnik wysokiej rangi wystosował dziś oświadczenie do Korei Południowej oraz USA. W dokumencie napisano, że państwa te zapłacą „najstraszliwszą cenę w historii” za jakiekolwiek działania przeciwko Pjongjangowi. 

    Napisano środa, 02 listopad 2022 20:59
  • Paul Pelosi: Włamanie do domu Nancy Pelosi - jej mąż brutalnie pobity młotkiem!
    Paul Pelosi: Włamanie do domu Nancy Pelosi - jej mąż brutalnie pobity młotkiem!

    Do ataku doszło w piątkowy poranek. Do domu spikerki Izby Reprezentantów włamał się napastnik i brutalnie zaatakował Paula Pelosi. Co więcej, włamywacz uzbrojony był w młotek i brutalnie pobił on 82-letniego biznesmena. Na ten moment nie jest znany motyw sprawcy, jednakże został on zatrzymany. Po brutalnym ataku Paul Pelosi został przewieziony do szpitala. 

    Napisano piątek, 28 październik 2022 20:49
  • Siedziba PiS: Atak na Prezesa? - "Wołaj Kaczyńskiego, bo cię zabiję! "
    Siedziba PiS: Atak na Prezesa? -

    Uderzenia i kopnięcia w drzwi oraz szamotanina z ochroniarzem - wczorajszy incydent w siedzibie PiS nie znika dziś z nagłówków. 20-latek usiłował dostać się do wnętrza siedziby i groził ochroniarzowi. Po mocnym kopnięciu w drzwi i ich uszkodzeniu, ochroniarz wyszedł i skonfrontował się z intruzem. Młody mężczyzna cały czas podkreślał, że musi zobaczyć się z Jarosławem Kaczyńskim. W grę weszły także groźby śmierci. 

    Napisano środa, 26 październik 2022 15:46
  • Wielka Brytania: Rishi Sunak nowym premierem - dalszy ciąg rządowej ruletki
    Wielka Brytania: Rishi Sunak nowym premierem - dalszy ciąg rządowej ruletki

    Wielka Brytania ewidentnie zmaga się teraz z kryzysem politycznym, którego pokłosiem jest już druga zmiana premiera w tym roku. Liz Truss zrezygnowała ze stanowiska po zaledwie 45 dniach urzędowania. Co więcej, Penny Modraunt, czyli kontrkandydatka Sunaka w wydanym oświadczeniu zrezygnowała z ubiegania się stanowisko premiera. Z tego też powodu Rishi Sunak stał się premierem Wielkiej Brytanii, zajmując to stanowisko niejako walkowerem. 

    Napisano poniedziałek, 24 październik 2022 17:37
  • Iran: Matka zamordowanej Niki Shakarami oskarża władze o śmierć córki!
    Iran: Matka zamordowanej Niki Shakarami oskarża władze o śmierć córki!

    Burza, która rozpętała się w Iranie, po śmierci 22-letniej Mahsy Amini obejmuje już cały kraj. Protesty wybuchają w kolejnych częściach państwa, zaś władze rozpaczliwie próbują stłumić bunt bezlitosną i brutalną agresją. Na jaw wychodzą zaś kolejne fakty na temat bestialskich zachowań policji, która morduje protestujące kobiety w biały dzień.

    Napisano piątek, 07 październik 2022 18:21
  • Korea Północna: Rakieta balistyczna nad Japonią - 4.10.2022 !
    Korea Północna: Rakieta balistyczna nad Japonią - 4.10.2022 !

    Niektórych Japończyków obudził dziś dźwięk syren alarmowych, które odzywają się na wypadek zagrożenia rakietowego. Korea północna wystrzeliła podejrzany pocisk, którego trajektoria loty objęła niektóre wyspy Japonii. Kierunek lotu wyraźnie wskazywał na Tokyo lub Waszyngton. To kolejna demonstracja siły państwa, którym rządzi dynastia Kimów. Czy Korea Północna spełni swoje groźby i zaatakuje szeroko rozumiany Zachód? Czy koreańskie rakiety zaczną spadać na państwa Azji i na Amerykę? 

    Napisano wtorek, 04 październik 2022 12:09
  • Rosja: Co najmniej trzech sobowtórów Władimira Putina
    Rosja: Co najmniej trzech sobowtórów Władimira Putina

    Nie od dziś wiadomo, że imperialiści, tyrani i dyktatorzy najbardziej boją się zamachu na własne życie. Dokładnie tak samo jest w przypadku Władimira Putina, który podobno ma obsesję na punkcie swojego bezpieczeństwa, mimo iż na zewnątrz stara się budować wizerunek macho. Według ukraińskiego wywiadu, dziś aktywnych jest co najmniej trzech sobowtórów prezydenta Rosji, którzy używani są w zależności od okazji i okoliczności. Warto dodać, że ich liczba może być w rzeczywistości znacznie większa!

    Napisano poniedziałek, 03 październik 2022 12:17
  • Michał Dworczyk: Rezygnacja z funkcji szefa Kancelarii Prezesa Rady Ministrów
    Michał Dworczyk: Rezygnacja z funkcji szefa Kancelarii Prezesa Rady Ministrów

    Dziś 30.09.2022 Michał Dworczyk złożył rezygnację z funkcji szefa Kancelarii Prezesa Rady Ministrów. Był to dość spodziewany ruch, gdyż już od jakiegoś czasu mówiło się o pożegnaniu Dworczyka z pełnioną funkcją. Oliwy do ognia dolał wczoraj Terlecki twierdząc, że dymisja to kwestia nawet godzin. I tym razem się nie mylił. 

    Napisano piątek, 30 wrzesień 2022 16:04
  • Rosja: Popłoch wśród rezerwistów - nie chcą być mięsem armatnim
    Rosja: Popłoch wśród rezerwistów - nie chcą być mięsem armatnim

    Środowy apel Władimira Putina o częściowej mobilizacji spotkał się z istnym popłochem wśród mężczyzn mogących zostać powołanymi do wojska. Rosjanie zaczęli masowo wykupywać bilety lotnicze, aby jak najszybciej wydostać się z kraju i nie iść na front. W pewnym momencie ostatnie bilety do Ankary potrafiły osiągnąć kwotę ponad 40 tysięcy złotych! Ogromne korki tworzą się także na granicach Rosji i Gruzji. Czy na pewno taki był cel Putina?

    Napisano czwartek, 22 wrzesień 2022 12:56