Ceny gazu w Europie: Ministrowie UE szukają rozwiązań

Spis treści

• Zima z droższym gazem i ropą
• Magazyny gazu: 75 procent zamiast 83
• Co rozważają ministrowie energii?
• Rezerwy ropy i transport paliw
• Co to oznacza dla Polski?

Najważniejsze punkty

• Unijne magazyny gazu są zapełnione w 75 procentach wobec 83 procent rok wcześniej.
• Ceny hurtowe gazu na krótko osiągnęły 100 euro za MWh.
• Ministrowie omawiają koszty rachunków i bezpieczeństwo dostaw.
• Nie ogłoszono jeszcze jednolitej unijnej obniżki cen.

Zima z droższym gazem i ropą

Europejscy ministrowie energii mają w czwartek rozmawiać o bezpieczeństwie energetycznym i kosztach ponoszonych przez gospodarstwa domowe oraz firmy. Agencja Reuters wskazuje, że wojny w Iranie, Ukrainie i Jemenie zakłócają produkcję paliw oraz transport surowców. Utrudnienia obejmują między innymi cieśninę Ormuz, Morze Czerwone i Morze Czarne.

Sytuacja nie oznacza automatycznie, że w europejskich domach zabraknie gazu. Komisja Europejska odróżnia zagrożenie fizycznych dostaw od problemu ceny. Dla konsumenta oba zagadnienia mogą być równie dotkliwe, lecz wymagają innych działań: zabezpieczenia surowca albo ograniczenia kosztów rachunków.

Magazyny gazu: 75 procent zamiast 83

Według danych przytoczonych przez Reuters unijne magazyny gazu są zapełnione w 75 procentach. Rok wcześniej o tej porze było to 83 procent. Różnica nie przesądza o niedoborze, ale oznacza mniejszy zapas na początek sezonu grzewczego. Znaczenie mają również temperatura zimy, tempo zużycia oraz możliwość uzupełniania magazynów.

Na rynku hurtowym europejski gaz na krótko osiągnął 100 euro za megawatogodzinę, najwyższy poziom od grudnia 2022 roku. Według Reuters ceny są obecnie około trzykrotnie wyższe niż przed wybuchem wojny w Iranie. To cena hurtowa, a nie bezpośrednia prognoza rachunku dla każdego polskiego odbiorcy.

Co rozważają ministrowie energii?

Na stole mają znaleźć się propozycje obniżenia rachunków za prąd poprzez zmiany podatków i opłat sieciowych. Jednym z omawianych kierunków jest mniejsze opodatkowanie energii elektrycznej niż gazu ziemnego. Nie jest to jednak decyzja już obowiązująca we wszystkich państwach, a jedynie temat rozmów.

Komisja rozpoczęła także rozmowy z europejskimi rafineriami o możliwości zwiększenia produkcji. Reuters wskazuje, że analizowane jest między innymi ewentualne poluzowanie części wymagań technicznych. Trzeba odróżnić konsultacje od przyjętych przepisów i nie zapowiadać konkretnych obniżek, których nie ogłoszono.

Rezerwy ropy i transport paliw

Państwa zachodnie uzgodniły przyspieszenie uwalniania ponad 400 milionów baryłek ropy z zapasów awaryjnych. Taki mechanizm może łagodzić nagłe zakłócenia podaży, ale nie usuwa źródeł konfliktu ani nie gwarantuje stałego spadku cen. Na sytuację wpływają również ataki na instalacje naftowe i ryzyko dla szlaków morskich.

Wcześniej TrybunaPolska.pl analizowała zagrożenie kryzysem paliwowym w Europie i jego konsekwencje dla lotnictwa. Pisaliśmy też o spadkach cen ropy mimo napięć wokół Arabii Saudyjskiej. Te wydarzenia pokazują, że krótkotrwałe spadki notowań nie muszą oznaczać trwałego uspokojenia rynku.

Co to oznacza dla Polski?

Polskie gospodarstwa domowe mogą odczuwać sytuację przez ceny energii, ogrzewania, paliw i transportu, ale wpływ zależy od taryf, umów i krajowych regulacji. Nie można mechanicznie przeliczać ceny megawatogodziny na rachunek za gaz czy prąd bez uwzględnienia tych elementów. Znaczenie mają też decyzje rządu i regulatorów.

O krajowym kontekście cen paliw pisaliśmy w materiale o limitach cen benzyny i diesla. Z kolei zagadnienie odporności infrastruktury omawia nasza wcześniejsza analiza ryzyka blackoutu w Polsce. Dzisiejsze rozmowy ministrów dotyczą przede wszystkim bezpieczeństwa i przystępności cenowej energii w całej UE.

Pytania i odpowiedzi

Czy Unii Europejskiej grozi brak gazu?

Komisarz ds. energii nie wskazywał obecnie bezpośredniego problemu z dostępnością, ostrzegał jednak przed lekceważeniem ryzyka.

Czy rachunki za prąd od razu spadną?

Nie. Ministrowie omawiają propozycje, a ich ewentualne wdrożenie wymaga dalszych decyzji.

Ile gazu jest w magazynach UE?

Według Reuters około 75 procent pojemności, wobec 83 procent rok wcześniej.