Co powiedział Trump o Norwegii
Podczas wiecu w Port Huron w stanie Michigan prezydent USA użył obraźliwego określenia wobec Norwegii. Wypowiedź wiązała się z jego krytyką decyzji dotyczącej Pokojowej Nagrody Nobla. Trump wielokrotnie wyrażał niezadowolenie z faktu, że nie otrzymał tego wyróżnienia. Tegoroczna nagroda została przyznana prawniczce i działaczce praw człowieka Navi Pillay.
Nie chodziło o spór o standardy norweskich łazienek. Wulgarne słowo użyte przez polityka miało charakter obraźliwej oceny państwa. Norweska organizacja turystyczna potraktowała je jednak dosłownie i zbudowała na nim kampanię. Zamiast odpowiadać kolejną ostrą deklaracją, pokazała zdjęcia wyjątkowo zaprojektowanych toalet.
Visit Norway zamieniło obelgę w reklamę
W materiałach opublikowanych przez Visit Norway pojawiło się humorystyczne nawiązanie do słów prezydenta. Organizacja podkreśliła, że kraj rzeczywiście ma jedne z najpiękniej położonych toalet publicznych na świecie. To obiekty zaprojektowane przy malowniczych trasach turystycznych, a nie zwykłe kabiny ustawione przy parkingach. W kampanii pokazano połączenie architektury, krajobrazu i poczucia humoru.
Przedstawicielka organizacji Evgenia Egorova powiedziała AP, że zespół wykorzystywał podobne materiały już wcześniej. Nowy kontekst pozwolił nadać im aktualny charakter. To ważny szczegół: nie wszystkie prezentowane budynki powstały w odpowiedzi na Trumpa. Nowością jest sposób wykorzystania istniejących atrakcji w komunikacji promocyjnej.
Stegastein: Toaleta z widokiem na fiord
Jednym z najbardziej znanych przykładów jest punkt widokowy Stegastein w Aurland, nad Aurlandsfjordem. Publiczna toaleta ma duże okno, które pozwala podziwiać krajobraz, a jednocześnie zachowuje prywatność użytkownika. Obiekt wcześniej trafiał do zestawień najlepiej zaprojektowanych toalet świata. Nie jest więc przypadkowym budynkiem wybranym wyłącznie ze względu na internetowy żart.
Stegastein należy do miejsc odwiedzanych dla samego widoku na fiord i góry. Architektura ma tu podkreślać otoczenie, a nie z nim rywalizować. To przykład szerszego norweskiego podejścia do infrastruktury turystycznej. Wcześniej opisywaliśmy rozwój i zamożność Norwegii, które pomagają zrozumieć skalę inwestycji w przestrzeń publiczną.
Złota toaleta i inne przystanki na trasach
Wśród pokazanych obiektów znalazła się także charakterystyczna złota toaleta na wyspie Senja. Budynek ma trójkątny kształt i jest popularnym punktem postoju na trasie przez norweskie krajobrazy. Visit Norway zwróciło uwagę również na toalety o nietypowych kształtach, zlokalizowane przy wybrzeżu i górskich drogach. Część z nich zdobyła nagrody architektoniczne.
Nie należy mylić norweskiej złotej toalety z dziełem sztuki Maurizia Cattelana zatytułowanym „America”. To dwa różne obiekty o odmiennym pochodzeniu i przeznaczeniu. AP przypomniała historię instalacji Cattelana jako dodatkowy kontekst humorystycznej kampanii. Głównym tematem pozostają jednak norweskie obiekty turystyczne, a nie muzealna rzeźba.
Dlaczego Pokojowy Nobel wywołuje spory
Pokojowa Nagroda Nobla jest przyznawana przez Norweski Komitet Noblowski. Nie jest nagrodą przyznawaną przez norweski rząd, mimo że decyzja zapada w Oslo. To rozróżnienie ma znaczenie w sporze, w którym krytyka decyzji komitetu została skierowana przeciw całemu państwu. Norweski minister spraw zagranicznych Espen Barth Eide przypomniał publicznie niezależność tego gremium.
Ocenianie decyzji noblowskich jest częścią debaty międzynarodowej, ale odpowiedzialność za wybór laureata nie spoczywa na każdym mieszkańcu Norwegii. Visit Norway nie próbowało rozstrzygać sporu o zasługi kandydatów. Organizacja wykorzystała natomiast uwagę mediów, by promować konkretne miejsca. W polityce podobne słowa mogą wywołać kryzys, a w turystyce — nieoczekiwany wzrost zainteresowania.
Czy taki żart naprawdę pomaga turystyce
Kampania szybko zyskała uwagę mediów międzynarodowych, lecz zasięg internetowy nie jest tym samym co liczba rezerwacji hotelowych. Nie ma wiarygodnych danych pozwalających już dziś stwierdzić, ilu turystów przyjedzie dzięki temu pomysłowi. Warto natomiast zauważyć, że materiały odsyłają do rzeczywistych atrakcji, które można odwiedzić. Humor nie zastępuje tu produktu turystycznego, tylko kieruje na niego uwagę.
W norweskiej turystyce ważną rolę odgrywają drogi widokowe, fiordy i mała architektura krajobrazowa. Nawet niewielki budynek może stać się częścią rozpoznawalnego szlaku. Dla porównania inne europejskie regiony rozwijają ofertę wokół zabytków i charakterystycznych punktów widokowych, co opisywaliśmy w przewodniku po atrakcjach Wiednia. To nie ta sama historia, ale podobny mechanizm budowania zainteresowania miejscem.
Gdzie obejrzeć oryginalne materiały z Norwegii
W internecie krążą krótkie nagrania i fotografie pokazujące obiekty wykorzystane w kampanii. Nie każdy film udostępniany z komentarzem o Trumpie jest jednak oficjalnym materiałem Visit Norway. Dlatego warto sprawdzać źródło i datę nagrania, zanim uzna się je za dokumentację nowej akcji. Norweskie toalety istniały przed bieżącą polityczną wymianą zdań.
Czeski serwis iDNES opublikował materiał wideo przedstawiający odpowiedź Norwegii. Widać w nim przykłady architektury pokazywanej w kampanii. Cała sytuacja pozostaje udokumentowaną, choć niezwykłą historią z pogranicza polityki i turystyki. Jej najciekawszym elementem jest to, że zamiast kolejnej obelgi Norwegowie zaprezentowali własne krajobrazy.
Najważniejsze punkty
- Visit Norway wykorzystało istniejące toalety widokowe w humorystycznej kampanii.
- Inspiracją była obraźliwa wypowiedź Donalda Trumpa o Norwegii.
- Stegastein i Senja to rzeczywiste miejsca, nie dekoracje stworzone na potrzeby żartu.
Pytania i odpowiedzi
Czy norweskie toalety zbudowano specjalnie dla Trumpa?
Nie. Organizacja Visit Norway wykorzystała istniejące obiekty turystyczne w nowej kampanii.
Gdzie znajduje się toaleta Stegastein?
Przy punkcie widokowym Stegastein w Aurland, nad Aurlandsfjordem w Norwegii.
Kto przyznaje Pokojową Nagrodę Nobla?
Norweski Komitet Noblowski, a nie rząd Norwegii.
Źródła informacji
- Associated Press
- The Guardian
- Visit Norway
