Spis treści
- Marta Cienkowska podpisała rozporządzenie po 15 latach przerwy
- Telefony komórkowe, tablety i komputery w nowym katalogu
- Stawka 1 procent dla urządzeń w powszechnym użyciu
- Hiszpania, Słowacja i Węgry jako punkt odniesienia
- FAQ
Marta Cienkowska podpisała rozporządzenie po 15 latach przerwy
Marta Cienkowska poinformowała o podpisaniu rozporządzenia dotyczącego opłaty reprograficznej. Szefowa resortu kultury wskazała, że nowe przepisy mają odpowiadać obecnemu sposobowi korzystania z urządzeń elektronicznych. W jej komunikacie pojawiło się odniesienie do lat 90., faksów i kaset. Ministerstwo kultury uznało, że dotychczasowy katalog nie obejmował sprzętu, który jest dziś powszechny. Nowelizacja dotyczy rozporządzenia Ministra Kultury z 2 czerwca 2003 r. w sprawie kategorii urządzeń i nośników służących do utrwalania utworów oraz opłat od ich sprzedaży przez producentów i importerów.
"Z satysfakcją ogłaszam: mamy to! Właśnie podpisałam rozporządzenie dot. opłaty reprograficznej". Jak dodała, "To był trudny proces, pełen lobbingu i fake newsów o rzekomych 'nowych podatkach'".
"Prawda jest prosta: pożegnaliśmy lata 90. (faksy i kasety) i wprowadziliśmy prawo na miarę XXI wieku, w którym giganci sprzętowi dzielą się swoimi zyskami z polskimi twórcami" - napisała w serwisie X.
Telefony komórkowe, tablety i komputery w nowym katalogu
Opłata reprograficzna, jest mechanizmem rekompensaty dla twórców. Dotyczy legalnego kopiowania utworów na własny użytek. Chodzi między innymi o muzykę, filmy i książki. Opłata jest doliczana do ceny wybranych urządzeń i nośników, które pozwalają na takie kopiowanie. Nie trafia do budżetu państwa. Środki są przekazywane twórcom i wykonawcom za pośrednictwem organizacji zbiorowego zarządzania prawami autorskimi i prawami pokrewnymi. Poprzednie aktualizacje przepisów przeprowadzono w latach 2008 i 2011. Wtedy objęto nimi między innymi przenośne cyfrowe odtwarzacze muzyczne i filmowe.
Kluczowe urządzenia ujęte w znowelizowanym załączniku obejmują:
- telefony komórkowe z wbudowaną pamięcią
- telefony inteligentne z wbudowaną pamięcią od 32 GB
- tablety z wbudowaną pamięcią od 32 GB
- komputery stacjonarne
- komputery przenośne
- telewizory z wbudowaną pamięcią lub funkcją nagrywania na nośnik zewnętrzny
- dekodery z wbudowaną pamięcią lub funkcją nagrywania na nośnik zewnętrzny
- cyfrowe odtwarzacze dźwięku
- cyfrowe odtwarzacze dźwięku i obrazu
Stawka 1 procent dla urządzeń w powszechnym użyciu
Z oceny skutków regulacji wynika, że maksymalna wysokość opłaty może wynosić 3 proc. kwoty należnej z tytułu sprzedaży urządzeń i nośników. W praktyce zastosowana zostanie jednak jednolita stawka 1 proc. dla nośników powszechnie używanych obecnie. Nowe regulacje obejmą urządzenia, których nie było w poprzednim katalogu, mimo że są dziś wykorzystywane także do kopiowania chronionych utworów w ramach własnego użytku osobistego. Dotyczy to przede wszystkim telefonów inteligentnych, tabletów i komputerów.
Najważniejsze liczby w nowych przepisach:
- Maksymalna ustawowa wysokość opłaty wynosi 3 proc. kwoty sprzedaży urządzeń i nośników
- Jednolita stawka dla powszechnie używanych nośników wyniesie 1 proc.
- Wpływy z opłat mają stanowić około 15–20 proc. całości wpływów ze zbiorowego zarządzania prawami autorskimi
- Roczne wpływy powinny wynosić około 150–200 mln zł
- W 2024 r. wpływy wyniosły niecałe 36 mln zł
- Nowe przepisy wejdą w życie po 6 miesiącach od ogłoszenia
Hiszpania, Słowacja i Węgry jako punkt odniesienia
Ministerstwo Kultury wskazało, że wpływy z opłat powinny osiągnąć poziom porównywalny z rozwiązaniami funkcjonującymi w Hiszpanii, na Słowacji i na Węgrzech. Według resortu oznacza to corocznie około 150–200 mln zł. Dla porównania w 2024 r. wpływy wyniosły niecałe 36 mln zł. Resort zapowiedział też dalsze zmiany. Mają one dotyczyć ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, ustawy o zbiorowym zarządzaniu prawami autorskimi i prawami pokrewnymi oraz rozporządzenia określającego treść corocznych sprawozdań organizacji zbiorowego zarządzania. Celem zapowiadanych projektów jest uszczelnienie systemu, zwiększenie przejrzystości działania organizacji oraz umożliwienie ministrowi skuteczniejszej oceny ich operacji finansowych.
| Obszar zmian | Zakres |
|---|---|
| Prawo autorskie i prawa pokrewne | Projekt zmian ustawowych |
| Zbiorowe zarządzanie prawami autorskimi i pokrewnymi | Większa przejrzystość działania organizacji |
| Sprawozdania organizacji zbiorowego zarządzania | Zmiana treści corocznych raportów |
| Kontrola kosztów | Pismo ministra do wszystkich organizacji zbiorowego zarządzania |
Nowelizacja wejdzie w życie po 6 miesiącach od ogłoszenia. Ten okres, ma dać przedsiębiorcom czas na dostosowanie się do nowych zasad. Minister kultury ma też skierować do wszystkich organizacji zbiorowego zarządzania pismo dotyczące kontroli kosztów poboru, podziału i wypłaty środków z opłat. Nowy katalog obejmuje sprzęt używany obecnie na szeroką skalę, a środki z opłaty mają trafiać do twórców i wykonawców za pośrednictwem organizacji zbiorowego zarządzania.
FAQ
Czego dotyczy podpisane rozporządzenie Marty Cienkowskiej?
Rozporządzenie dotyczy aktualizacji katalogu tak zwanych czystych nośników objętych opłatą reprograficzną.
Jakie urządzenia obejmie nowa opłata reprograficzna?
Nowa opłata obejmie między innymi telefony komórkowe, telefony inteligentne, tablety, komputery stacjonarne, komputery przenośne, telewizory, dekodery oraz cyfrowe odtwarzacze dźwięku i obrazu.
Ile wyniesie opłata dla urządzeń powszechnie używanych?
Dla nośników powszechnie używanych obecnie zastosowana zostanie jednolita stawka 1 proc.
Czy opłata reprograficzna trafi do budżetu państwa?
Opłata reprograficzna nie trafia do budżetu państwa. Środki są przekazywane twórcom i wykonawcom za pośrednictwem organizacji zbiorowego zarządzania prawami autorskimi i prawami pokrewnymi.
Kiedy nowe przepisy wejdą w życie?
Nowe przepisy wejdą w życie po 6 miesiącach od ogłoszenia.
Źródło: TVN24
